Theo VNTB
Đây là cảnh báo nghiêm trọng của các cơ quan nhân quyền LHQ đối với Việt Nam về tình trạng đàn áp xuyên quốc gia, bắt cóc, cưỡng bức mất tích, giam giữ tùy tiện và lạm dụng luật chống khủng bố để đàn áp các nhà hoạt động, người dân tộc thiểu số và tổ chức xã hội dân sự ở nước ngoài.
Thư chung của các Nhóm Công tác và Báo cáo viên Đặc biệt thuộc Hội đồng Nhân quyền Liên Hợp Quốc, mã số AL VNM 3/2025, là một thông điệp nghiêm trọng và toàn diện nêu lên những lo ngại sâu sắc về đàn áp xuyên quốc gia, mất tích cưỡng bức, giam giữ tùy tiện, và lạm dụng luật chống khủng bố trong khu vực Tiểu vùng Mekong, gửi tới Chính phủ Việt Nam (và đồng thời gửi cho các nước liên quan trong khu vực) ngày 24/7/2025.
– Đây là lần đầu tiên LHQ chính thức dùng thuật ngữ “đàn áp xuyên quốc gia” (transnational repression) với Việt Nam trong thư này.
– Thư cho thấy sự liên kết khu vực của bộ máy an ninh Việt Nam trong việc kiểm soát và trấn áp công dân ngoài lãnh thổ.
– LHQ yêu cầu Việt Nam ngừng gắn nhãn “khủng bố” đối với các tổ chức dân sự và tuân thủ nghiêm các công ước quốc tế về nhân quyền (ICCPR, CAT, Refugee Convention).
Điểm nhấn của báo cáo
1. Nội dung chính:
– Báo cáo bày tỏ quan ngại sâu sắc về tình trạng gia tăng các vụ vi phạm nhân quyền xuyên quốc gia ở khu vực sông Mekong, đặc biệt là hiện tượng các nhà hoạt động, người bảo vệ nhân quyền, người dân tộc thiểu số và người tị nạn gốc Việt bị bắt cóc, cưỡng bức mất tích, giam giữ tùy tiện, ép hồi hương hoặc đàn áp tại Thái Lan, Lào, Campuchia, Trung Quốc.
– Nêu các trường hợp cụ thể như: Đường Văn Thái và Trương Duy Nhất (bị bắt cóc tại Thái Lan và đưa về Việt Nam xét xử), Y Quỳnh Bdap (người Thượng, bị kết án vắng mặt và bị yêu cầu dẫn độ), nhiều người Thượng và Mông bị bắt giữ hoặc sách nhiễu tại Thái Lan.
– Chỉ trích việc Việt Nam liệt các tổ chức xã hội dân sự ở nước ngoài (MSFJ, BPSOS) là “khủng bố”, đồng thời nhấn mạnh việc này thiếu căn cứ pháp lý rõ ràng và có thể vi phạm các quyền tự do cơ bản.
2. Các điểm quan ngại:
– Nhiều người tị nạn, người dân tộc thiểu số có nguy cơ bị cưỡng bức hồi hương và đối mặt với nguy cơ bị đàn áp, tra tấn, xét xử không công bằng khi trở về Việt Nam.
– Các hình thức đàn áp xuyên quốc gia như bắt cóc, đe dọa, sách nhiễu hoặc hợp tác giữa các quốc gia để dẫn độ người bất đồng chính kiến hoặc nhân quyền, vi phạm luật nhân quyền quốc tế.
– Luật chống khủng bố và an ninh quốc gia của Việt Nam bị lạm dụng để đàn áp các hoạt động ôn hòa, nhân quyền và dân sự.
3. Yêu cầu đối với Chính phủ Việt Nam:
– Cung cấp thông tin về các trường hợp bị nêu, đảm bảo quyền của người bị giam giữ (tiếp cận luật sư, y tế, thông tin cho gia đình…).
– Chứng minh việc chỉ định “khủng bố” có tuân thủ quy trình pháp lý và tiêu chuẩn quốc tế hay không.
– Đảm bảo không trục xuất người tị nạn về nơi họ có nguy cơ bị đàn áp, và bảo vệ các quyền tự do cơ bản của các nhóm dân tộc, tôn giáo thiểu số.
– Thông tin về hợp tác dẫn độ và cải cách luật chống khủng bố phù hợp với tiêu chuẩn quốc tế.
Dưới đây là các điểm chính trong thư.
4. Kết luận:
– Thư cảnh báo có thể công khai quan ngại nếu không nhận được phản hồi thỏa đáng và sẽ tiếp tục giám sát, báo cáo lên Hội đồng Nhân quyền Liên Hợp Quốc.
– Kêu gọi Việt Nam và các nước liên quan khẩn trương thực hiện các biện pháp ngăn ngừa, chấm dứt vi phạm và đảm bảo trách nhiệm giải trình.
Đây là cảnh báo nghiêm trọng của các cơ quan nhân quyền LHQ đối với Việt Nam về tình trạng đàn áp xuyên quốc gia, bắt cóc, cưỡng bức mất tích, giam giữ tùy tiện và lạm dụng luật chống khủng bố để đàn áp các nhà hoạt động, người dân tộc thiểu số và tổ chức xã hội dân sự ở nước ngoài. Báo cáo yêu cầu Việt Nam giải trình và thực hiện các biện pháp bảo vệ nhân quyền theo tiêu chuẩn quốc tế. Để xem thêm chi tiết bản bào cáo này, bản tiếng Việt do Nguyễn Tiến dịch và bản tiếng Anh, xin nhấn [vào đây]
___________________
Tham khảo:
TinHoaThinhĐon 