SaveShare
Theo VNTB

Rau củ, các loại hạt, đậu nành và các loại hạt đều là những lựa chọn tốt.
Sẽ đến một lúc nào đó – thường là ở tuổi trung niên – bác sĩ sẽ nhìn bạn qua cặp kính cận và nghiêm nghị thông báo rằng nồng độ cholesterol trong máu của bạn quá cao. Rất có thể bác sĩ đang lo lắng về chỉ số LDL, hay Low Density Lipoprotein (một loại Cholesterol ở trong máu) của bạn. Đây là chỉ số liên quan nhiều nhất đến chứng tắc nghẽn động mạch, giảm lưu lượng máu và nguy cơ đau tim hoặc đột quỵ cao hơn.
Rồi, bác sĩ có thể sẽ nói với bạn rằng không cần dùng thuốc – ít nhất là chưa. Thay đổi chế độ ăn uống có thể hiệu quả như thuốc hạ cholesterol. Nhưng cụ thể thì bạn nên ăn gì?
Để biết nên ăn những loại thực phẩm nào, hãy xem xét cách mà cholesterol xuất hiện, lưu thông trong cơ thể và cuối cùng bị thải ra ngoài. Không phải tất cả cholesterol đều xấu: các tế bào cần nó cho màng tế bào, và cholesterol đóng vai trò là nguyên liệu mà từ đó tất cả các loại hormone quan trọng, bao gồm testosterone (hormone nam) và estrogen (hormone nữ) được tổng hợp. Một phần cholesterol đến từ thức ăn. Nhưng phần lớn được tổng hợp từ các chất khác trong gan. Cholesterol không tự di chuyển tốt trong máu. Thay vào đó, gan đóng gói nó bên trong các phân tử vận chuyển như LDL.
Một lý do gây ra chứng cao cholesterol trong máu là do có quá ít thụ thể LDL trong gan (phục vụ như những chiếc xe chở các loại cholesterol khác). Chúng hoạt động như những trạm neo đậu, tại đó các LDL đã giao các phân tử cholesterol mà nó đã vận chuyển, sau khi hoàn thành nhiệm vụ của mình, có thể được tái chế, với bất kỳ phân tử cholesterol nào còn sót lại được đưa đến ruột để đào thải khỏi cơ thể. Một chế độ ăn nhiều chất béo bão hòa, có nhiều trong bơ, phô mai, dầu dừa và thịt mỡ, có thể làm giảm số lượng thụ thể LDL, làm chậm tốc độ đào thải. Ngược lại, các nghiên cứu lâm sàng cho thấy rằng việc ăn ít chất béo bão hòa làm tăng số lượng thụ thể và làm giảm mức cholesterol LDL lưu thông.
Vấn đề với chiến lược đưa cholesterol dư thừa vào ruột của gan là một phần trong số đó cuối cùng lại được hấp thụ trở lại vào cơ thể. Một số loại thực phẩm có thể làm chậm quá trình này, đặc biệt là những loại giàu chất xơ nhớt (ví dụ như táo, lúa mạch và yến mạch, v.v.) và một loại hóa chất gọi là phytosterol. Những chất này tương tự như cholesterol đến mức chúng có thể cản trở quá trình hấp thụ cholesterol trong ruột non. Hạt và quả hạch là những nguồn thực phẩm giàu dinh dưỡng, và các nhà sản xuất đôi khi thêm chúng vào các sản phẩm như sữa chua và bơ phết (bánh mì).
Kết hợp nhiều loại thực phẩm giảm cholesterol có thể mang lại hiệu quả lớn. Đó chính là ý tưởng đằng sau Chế độ ăn kiêng Portfolio Diet (Ăn kiêng đa dạng), được David Jenkins, một chuyên gia dinh dưỡng tại Đại học Toronto, phát triển vào năm 2002. Có rất nhiều chế độ ăn kiêng khác nhau được phổ biến, nhưng đây là chế độ ăn kiêng dường như hiệu quả. Trong một thử nghiệm lâm sàng có đối chứng ngẫu nhiên, loại thử nghiệm có kết quả đáng tin cậy nhất, Tiến sĩ Jenkins và các đồng nghiệp đã bổ sung bốn nhóm thực phẩm vào chế độ ăn của những người có cholesterol cao: 50g protein đậu nành (như đậu phụ và sữa đậu nành), 30g hạnh nhân, 20g chất xơ nhớt từ thực phẩm giàu chất này và 2g phytosterol thực vật từ bơ thực vật bổ sung (tương đương với mười nắm các loại hạt khác nhau). Sau bốn tuần, lượng cholesterol LDL của những người tham gia đã giảm gần 30%, tương tự như những gì có thể đạt được bằng các loại thuốc hạ cholesterol như statin.
Tên gọi của Chế độ ăn kiêng Portfolio Diet xuất phát từ ý tưởng rằng, thay vì tuân thủ nghiêm ngặt một chế độ ăn uống, người thực hiện có thể lựa chọn thực phẩm phù hợp với khẩu vị của mình: chẳng hạn như các loại hạt khác nhau, hoặc các loại protein thực vật khác. Một số loại hạt và gia vị có thể được sử dụng để làm cho bữa ăn thêm hấp dẫn. Ví dụ, nghệ, hạt lanh, sumac (từ một loại cây mọc ở Iran) và bột tỏi đều đã được chứng minh là có tác dụng giảm cholesterol. Xét cho cùng, như bác sĩ cũng sẽ nói với bạn, nếu một chế độ ăn kiêng không hấp dẫn, bạn sẽ khó có thể duy trì nó.
____________________
Nguồn: