Lê Thọ Bình

Theo VNTB

Nếu Campuchia chọn bảo vệ Chen Zhi, họ có thể phải trả giá bằng sự cô lập tài chính. Nhưng nếu chọn hợp tác với phương Tây, điều đó đồng nghĩa phải chấp nhận rạn nứt với Bắc Kinh, nhà tài trợ lớn nhất, đối tác kinh tế quan trọng nhất của họ.

Việc phong tỏa khối tài sản trị giá hơn 17 tỷ USD, bao gồm tiền điện tử, bất động sản và cổ phần trong các tập đoàn tài chính lớn tại Campuchia, được cho là có liên quan đến Chen Zhi, nhân vật được xem là “tổng quản tài chính” của giới quyền lực mới tại Phnom Penh, đã gây chấn động không chỉ trong khu vực mà cả trên bàn cờ quốc tế.

Con số 17 tỷ USD đủ để hình dung sức mạnh tài chính của “đế chế Polpot 2.0″, cách mà nhiều nhà quan sát gọi cấu trúc quyền lực – kinh tế – tài chính đan xen giữa chính trị gia, doanh nhân và các nhóm lợi ích thân Bắc Kinh tại Campuchia. Khi khối tài sản này bị đóng băng, một chuỗi phản ứng địa- chính trị đã bắt đầu.

Khủng hoảng tài chính và sức ép quốc tế:

Prince Bank, một trong những ngân hàng lớn nhất Campuchia, được cho là đầu mối lưu giữ, luân chuyển và rửa tiền cho Chen Zhi và mạng lưới thân hữu. Việc ngân hàng này cùng các thực thể liên quan bị phong tỏa giao dịch khiến hệ thống tài chính Campuchia rúng động. Nếu các lệnh trừng phạt lan rộng, Campuchia có nguy cơ bị loại khỏi hệ thống thanh toán quốc tế SWIFT, hạn chế sử dụng USD và chịu áp thuế thương mại từ Mỹ và các đồng minh.

Một nền kinh tế nhỏ, phụ thuộc mạnh vào dòng vốn FDI và viện trợ như Campuchia khó có thể chịu đựng cú sốc tài chính – ngoại giao này quá vài tháng. Trong bối cảnh đó, phản ứng của Phnom Penh sẽ là chỉ dấu quan trọng cho tương lai quan hệ giữa Campuchia với phương Tây, cũng như vị thế của nước này trong khối ASEAN.

“Lối thoát Trung Quốc” và toan tính Bắc Kinh:

Khả năng Chen Zhi trốn sang Trung Quốc được các nhà phân tích đánh giá là cao. Mạng lưới ảnh hưởng của Chen trải rộng từ Phnom Penh đến Côn Minh, Vân Nam, thậm chí lan sang Lào, tạo điều kiện cho việc di chuyển “phi chính thức”. Một khi Chen đặt chân đến Trung Quốc, khả năng truy bắt hoặc dẫn độ gần như bằng không, bởi Bắc Kinh chưa ký hiệp định dẫn độ với Washington và hiếm khi giao nộp những nhân vật được coi là “tài sản chiến lược”.

Trong trường hợp đó, Trung Quốc có thể chọn cách “xóa sổ nhân dạng” Chen Zhi 1.0 và “tái sinh” một Chen Zhi 2.0 – với hồ sơ, thân phận, thậm chí quốc tịch mới, để tiếp tục điều hành mạng lưới lợi ích phục vụ ảnh hưởng khu vực. Đây không phải là điều hiếm thấy trong chính trị quốc tế, nơi các nhân vật trung gian tài chính được “thiết kế lại” để bảo vệ chuỗi lợi ích của những thế lực đứng sau.

Campuchia, quân cờ nhỏ trên bàn cờ lớn:

ASEAN đang trở thành chiến trường cạnh tranh ảnh hưởng gay gắt nhất giữa các cường quốc. Trong bối cảnh đó, Campuchia là mắt xích đặc biệt: vừa nhỏ bé về quy mô, vừa nhạy cảm về vị trí địa – chính trị. Với Bắc Kinh, Phnom Penh là bàn đạp chiến lược ra vịnh Thái Lan và là “cửa ngõ” để ảnh hưởng lên toàn bán đảo Đông Dương. Với Mỹ và các đồng minh, Campuchia là phép thử cho sức mạnh của các biện pháp trừng phạt tài chính, cũng như khả năng duy trì trật tự quốc tế dựa trên luật lệ.

Nếu Campuchia chọn bảo vệ Chen Zhi, họ có thể phải trả giá bằng sự cô lập tài chính. Nhưng nếu chọn hợp tác với phương Tây, điều đó đồng nghĩa phải chấp nhận rạn nứt với Bắc Kinh, nhà tài trợ lớn nhất, đối tác kinh tế quan trọng nhất của họ.

Câu chuyện “Chen Zhi” không chỉ là vụ phong tỏa tài sản cá nhân, mà phản ánh toàn bộ logic quyền lực của thời đại: ai kiểm soát tài chính, người đó kiểm soát cuộc chơi địa chính trị. Campuchia hôm nay đứng trước ngã ba đường, giữa một bên là sự lệ thuộc vào dòng vốn Trung Quốc, và bên kia là cơ hội hội nhập sâu hơn vào trật tự tài chính toàn cầu.

Dù lựa chọn hướng nào, kết cục của vụ việc này sẽ không chỉ định đoạt số phận của một doanh nhân, mà còn thể hiện mức độ tự chủ chiến lược của Campuchia trong kỷ nguyên cạnh tranh siêu cường mới ở Đông Nam Á.

_______________

Nguồn:

Bài viết trên Facebook Lê Thọ Bình

https://www.facebook.com/share/p/1A6PvLYb4f/?mibextid=wwXIfr