Thu Hằng

Theo RFI

Dường như Mỹ có nhiều kế hoạch giúp Israel tấn công Iran và đã được tổng thống Donald Trump phê duyệt nhưng chưa bật đèn xanh. Theo AFP, phương án có khả năng được lựa chọn nhất, đó là sử dụng loại bom khổng lồ “phá boongke” của Mỹ để tấn công cơ sở hạt nhân Fordo nằm sâu trong lòng đất Iran, ngoài sức công phá của bom Israel. Ngày 18/06/2025, thủ tướng Nentanyahu cảm ơn tổng thống Mỹ “sát cánh” với Israel. Tuy nhiên, ông Trump vẫn để ngỏ khả năng đàm phán ngoại giao với Teheran.

Thông tín viên RFI Loubna Anaki tại New York tường trình :

“Ai cũng hỏi tôi câu đó”. Tổng thống Donald Trump trả lời khi các nhà báo hỏi ông có sẽ tham gia với Israel trong cuộc chiến chống Iran hay không. Ông nói : “Tôi có vài ý tưởng về việc cần phải làm nhưng tôi thích đưa ra quyết định chính thức vào phút chót bởi vì mọi chuyện có thể thay đổi, nhất là khi đang có chiến tranh”.

Có nghĩa là chưa có quyết định nào, cho dù nhiều cơ quan truyền thông Mỹ cho rằng tổng thống dường như đã phê chuẩn nhiều kế hoạch tấn công Iran, nhưng chưa bật đèn xanh.

Hôm qua (18/06), lần thứ hai trong vòng 24 tiếng, ông Donald Trump đã triệu tập Hội đồng An ninh Quốc gia. Tuy khả năng can thiệp quân sự được nhắc đến nhiều từ vài ngày qua, tổng thống Mỹ vẫn nói là chưa khép hoàn toàn cánh cửa cho một giải pháp ngoại giao.

Ông khẳng định Iran đã liên lạc : “Họ muốn một cuộc gặp gỡ, cho dù hơi muộn một chút để làm việc này. Thậm chí họ sẵn sàng đến Nhà Trắng. Chúng ta chờ xem, có thể tôi sẽ gặp họ. Nhưng thật đáng tiếc, lẽ ra họ nên làm việc đó sớm hơn”.

Trump đã nhấn mạnh dù ông quyết định như thế nào, mục tiêu chính vẫn là chấm dứt chương trình hạt nhân Iran. Ông tuyên bố trước ống kính truyền hình: “Tôi vẫn nói điều đó, không thể để cho Iran có vũ khí hạt nhân”.

Iran cảnh cáo “mọi lựa chọn đều để ngỏ” nếu Mỹ can thiệp

Phát biểu trên truyền hình Nhà nước, thứ trưởng Ngoại Giao Iran Kazem Gharibabadi đã cảnh cáo là “mọi lựa chọn đều để ngỏ” trong trường hợp Mỹ hỗ trợ Israel can thiệp vào Iran và khẳng định “Iran sẽ phải sử dụng mọi phương tiện để dạy một bài học cho những kẻ xâm lược và bảo vệ an ninh cũng như lợi ích quốc gia”.

Ngày 19/06, Trung Quốc lên tiếng phản đối mọi hình thức “sử dụng vũ lực” và “đặc biệt kêu gọi Israel” ngừng ngay các cuộc  tấn công. Còn đối với Bắc Triều Tiên, cuộc tấn công của Israel vào Iran là “hành động bất hợp pháp” và là “tội ác chống nhân loại”.

Về khả năng tổng thống Nga làm trung gian cho cuộc xung đột Israel-Iran, trả lời báo giới tại Nhà Trắng ngày 18/06, tổng thống Trump cho rằng ông Putin nên tập trung vào cuộc xung đột ở Ukraina.

Nga không hỗ trợ quân sự Iran, nhưng hy vọng xung đột chấm dứt

Về phía Nga, tổng thống Vladimir Putin hôm nay khẳng định Matxcơva sẽ không hỗ trợ quân sự cho Teheran, đồng thời bày tỏ tin tưởng rằng Israel và Iran có thể đạt được thỏa thuận chấm dứt giao tranh. 

Từ Matxcơva, thông tín viên Anissa El-Jabri cho biết cụ thể :  

Về cơ bản thì điều duy nhất mà Matxcơva không mong muốn và cũng là điều duy nhất khiến họ bắt đầu lo ngại, chính là khả năng thay đổi chế độ ở Iran. Nga tin rằng một chính phủ mới chắc chắn sẽ không ủng hộ Matxcơva bằng chế độ hiện nay. Dù sao thì họ cũng không thể nói thẳng điều đó ra được. Hai lần được hỏi liệu Israel có ý định ám sát lãnh tụ tối cao Iran Ali Khamenei hay không, kể cả trong trường hợp được Hoa Kỳ giúp, Vladimir Putin đều trả lời: “Tôi thậm chí không muốn bàn về khả năng đó. Tôi không muốn.”

Vì phải tập trung nguồn lực cho cuộc chiến ở Ukraina và vì không muốn đối đầu với Israel, quốc gia có quan hệ lâu đời với Nga, cũng như với Hoa Kỳ, Vladimir Putin xác nhận điều mà mọi người đều đã biết. Ông chưa từng và vẫn chưa có ý định hỗ trợ quân sự cho Teheran.

Ông nói: “Như quý vị đã biết, chúng tôi đã đề nghị người bạn Iran cùng làm việc về hệ thống phòng không. Nhưng đối tác của chúng tôi lúc đó không mấy hứng thú, chỉ thế thôi. Còn về thỏa thuận đối tác chiến lược đã ký với Teheran, không có điều khoản nào liên quan đến phòng thủ chung. Đó là điều thứ hai.”

Còn với những ai cho rằng một nước Iran suy yếu hoặc thậm chí chế độ hiện nay bị lật đổ sẽ là một bước lùi mới của Nga trong khu vực, sau khi chế độ Bashar al-Assad sụp đổ vào tháng 12 năm ngoái, Vladimir Putin đã có sẵn câu trả lời. Ông cho rằng các cuộc không kích của Israel, “củng cố sự ủng hộ của người dân đối với chính quyền (Iran hiện tại).“