Thanh Hà | Thanh Phương

Theo RFI

Tổng thống Phần Lan Alexander Stubb hôm qua, 21/05/2025, tiết lộ khả năng Nga và Ukraina mở đàm phán tại Vatican « vào tuần tới », cùng lúc, những hình ảnh vệ tinh gần đây cho thấy Matxcơva gia tăng các hoạt động quân sự ở sát đường biên giới với Phần Lan. Helsinki vừa gia nhập Liên Minh Bắc Đại Tây Dương – NATO. Theo giới quan sát, việc triển khai quân tại đường biên giới phía tây bắc này báo trước Matxcơva đang có những bước chuẩn bị cho giai đoạn hậu chiến tranh Ukraina.

Ottilia Férey, thông tín viên của RFI trong khu vực Bắc Âu, tường trình :

Lều mới, mái che bảo vệ chiến đấu cơ, những bãi đậu dành cho các loại xe quân sự mọc lên như nấm gần sát Phần Lan. Vào lúc các cuộc thương thuyết để mang lại hòa bình cho Ukraina bắt đầu được khởi động, thì Nga đi thêm những nước cờ trong ván bài với NATO. Một nhà phân tích quân sự của Phần Lan, Emil Kastehelmi, theo dõi sát tình hình này cho biết : « Chúng ta thể dự báo là Nga huy động thêm hàng chục ngàn lính đến đồn trú thường trực sát đường biên giới với Phần Lan. Chúng tôi cũng đã quan sát thấy họ đã có những chương trình tập luyện. Tình trạng tương tự như ở thời kỳ Chiến tranh Lạnh ».

Không có dấu hiệu nào cho thấy là Nga đang chuẩn bị xâm lược hay cận kề một cuộc tấn công nhắm vào một thành viên của Liên Minh Bắc Đại Tây Dương. Chuyên gia Phần Lan phân tích tiếp : « Nga muốn chứng minh sự hiện diện của mình và chứng tỏ là họ có thể can thiệp dưới bất kỳ hình thức nào. Tất nhiên là Matxcơva đang nghiên cứu nhiều kịch bản. Tình hình hiện nay cho phép Nga kết luận là phương Tây không đủ đoàn kết và sợ phải chấp nhận rủi ro. Ngay cả trong trường hợp một thành viên NATO bị tấn công thì cũng không có gì bảo đảm là các thành viên khác sẵn sàng đương đầu với nước Nga trong một cuộc chiến ở quy mô lớn nếu như Matxcơva xâm chiếm một phần lãnh thổ của Litva chẳng hạn ».

Biên giới chung giữa Nga và Phần Lan trải dài trên 1.300 km, và đây là ranh giới dài nhất giữa nước Nga và khối NATO. Nói cách khác, đây là một khu vực mang tính chiến lược cao.

Liên Âu áp thuế bổ sung đối với nhập khẩu phân bón của Nga

Nghị Viện Châu Âu hôm nay, 22/05/2025, đã thông qua quyết định áp thuế bổ sung đối với hàng triệu tấn phân bón mà châu Âu nhập mỗi năm từ Nga. Các mức thuế này sẽ được áp dụng ngay từ tháng 7 và sẽ dần dần được tăng lên cho đến khi nào chặn đứng hoàn toàn nguồn cung cấp phân bón từ Nga và đồng minh Belarus.

Đối với báo cáo viên về dự thảo nghị quyết, nữ nghị sĩ người Latvia, Inese Vaidere, hơn 3 năm kể từ khi Nga xâm lăng Ukraina, đã đến lúc phải ngưng « nuôi dưỡng cỗ máy chiến tranh của Putin » và « hạn chế sự phụ thuộc của nông dân châu Âu vào phân bón Nga ».

Trong năm 2024, Liên Hiệp Châu Âu đã nhập tổng cộng 6,2 triệu tấn phân bón của Nga và từ đầu năm 2025 đã nhập gần 2,5 triệu tấn, chiếm một phần tư khối lượng phân bón nhập khẩu.

Theo hãng tin AFP, trong khi các nhà sản xuất phân bón của châu Âu hoan nghênh việc áp thuế bổ sung, thì giới nông gia lo ngại giá phân bón sẽ tăng vọt. Nhưng Ủy Ban Châu Âu trấn an là đã dự trù các biện pháp để thị trường phân bón không bị ảnh hưởng. Trong trường hợp giá tăng mạnh, Ủy Ban Châu Âu có thể sẽ đình chỉ áp thuế đối với phân bón nhập từ các vùng khác.

Trong khi đó tại Hoa Kỳ, hôm qua, hơn 80 thượng nghị sĩ Mỹ đã ủng hộ một dự luật ban hành những trừng phạt mới nhắm vào Nga, do họ nhận thấy Matxcơva không hề có ý định chấm dứt cuộc chiến ở Ukraina. Các nghị sĩ này, thuộc cả hai phe Cộng Hòa và Dân Chủ, muốn gia tăng áp lực với tổng thống Vladimir Putin sau khi cuộc điện đàm giữa ông với tổng thống Donald Trump hôm thứ Hai đã không đạt được một thỏa thuận ngừng bắn như hy vọng của Ukraina và các đối tác châu Âu.