Trọng Nghĩa

Theo RFI

Chuyến công du cấp nhà nước đầu tiên của thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi tại Hoa Kỳ, nơi ông được tổng thống Mỹ Joe Biden trải thảm đỏ đón tiếp, đã cho phép Washington và New Delhi tăng cường đáng kể quan hệ song phương, đặc biệt trong lãnh vực quốc phòng.

Nhân cuộc họp thượng đỉnh vào hôm qua 22/06/2023, lãnh đạo hai nước đã nhất trí được trên  chiến lược nhằm mở rộng hợp tác quốc phòng và công nghệ. Dù không nêu đích danh, nhưng rõ ràng là một trong những đối thủ mà cả Mỹ lẫn Ấn đều nhắm vào là Trung Quốc, có sức mạnh kinh tế và quân sự ngày càng tăng.

Về phía Ấn Độ, nước này từ lâu nay đã phải đối mặt với một láng giềng Trung Quốc không ngừng thể hiện tham vọng bá quyền. Giữa hai bên đã từng nổ ra chiến tranh biên giới, một cuộc chiến mà phần thất bại đã nghiêng về phía New Delhi. Không những thế, trong khi tranh chấp biên giới trên bộ giữa hai nước chưa được giải quyết, Ấn Độ trong những năm gần đây lại phải đối phó với một số vụ đụng độ chết người ở biên giới với Trung Quốc trên vùng Himalaya.

Về phần Hoa Kỳ, cuộc cạnh tranh quyền lực với Trung Quốc ngày càng gay gắt, với việc Bắc Kinh càng lúc càng đe dọa vai trò lãnh đạo của Washington trên thế giới. Tình thế đó đã thúc đẩy giới lãnh đạo Hoa Kỳ củng cố thêm các liên minh ở khu vực Châu Á-Thái Bình Dương nhằm mục tiêu ngăn chặn Trung Quốc.

Theo Vaïju Naravane, nhà báo Ấn Độ và chuyên gia về các vấn đề chính trị và ngoại giao: “Nhà Trắng muốn xây dựng Ấn Độ thành một bức tường thành chống lại ảnh hưởng của Trung Quốc và điều đó đòi hỏi phải hiện đại hóa năng lực quân sự của Ấn Độ”. Chính vì vậy mà Washington sẵn sàng dành cho New Delhi nhiều ưu đãi trong việc nâng cấp nền quốc phòng Ấn Độ.

Các thỏa thuận đối tác mang tính chiến lược mà hai bên thông qua nhân chuyến công du của thủ tướng Modi được cho là rất có lợi cho Ấn Độ, chủ yếu liên quan đến lĩnh vực quốc phòng và công nghệ tiên tiến, nhằm cho phép New Delhi có các phương tiện răn đe thích hợp chống lại các hành động của Bắc Kinh.

Thỏa thuận về chuyển giao công nghệ chế tạo động cơ máy bay chiến đấu chẳng hạn sẽ cho phép Ấn Độ cải tiến ngành sản xuất vũ khí của mình nhằm bớt lệ thuộc vào nguồn cung cấp Nga, nước đang có chiều hướng thiên về Trung Quốc.

Một ví dụ thứ hai là việc bán cho Ấn Độ loại drone MQ-9 Reaper cực kỳ tối tân. Các quan chức hai nước tin rằng phương tiện do thám này sẽ giúp ích cho Ấn Độ trong việc cải thiện khả năng giám sát đường biên giới rất dài với Trung Quốc và tại những nơi bị Bắc Kinh tranh chấp, cũng như giám sát các vùng biển của mình.

Về phía Hoa Kỳ, tàu thuyền của lực lượng Hải Quân Mỹ kể từ nay sẽ được tiếp cận các xưởng đóng tàu của Ấn Độ để được sửa chữa.

Tóm lại, theo nhận định của hãng tin Nhật Kyodo, thủ tướng Modi đã tìm cách nâng cao vị thế của Ấn Độ trên trường quốc tế bằng cách cho thấy là New Delhi có thể là một đối trọng tốt chống lại sức mạnh đang lên của Trung Quốc. Về phần mình, tổng thống Biden đã công nhận khả năng Ấn Độ làm đối trọng với Trung Quốc.

Việc siết chặt quan hệ quốc phòng Mỹ-Ấn còn cho phép gia tăng sức mạnh của nhóm bộ Tứ QUAD, bao gồm Úc, Nhật, Ấn và Mỹ, một cơ chế ngày càng quan trọng trong việc duy trì hòa bình và trật tự dựa trên luật lệ ở vùng Ấn Độ-Thái Bình Dương, chống lại các hành vi lấn lướt của Bắc Kinh. Cho đến nay, quan hệ quốc phòng giữa Mỹ với Nhật và Úc đã rất chặt chẽ, trong lúc còn lỏng lẻo với Ấn. Kể từ nay, điểm yếu này đã phần nào được khắc phục.